RPS
Guilhem
RPS
Definicion
N’existeish pas nada definicion comunament admetuda deus RPS. Pr’aquò, tot lo monde qu’admeten que s’ageish deus risques professionaus portant prejudici a l’integritat psiquica deu salariat.
La nocion de risc que deu entene’s com ua probabilitat d’aparicion deu destroble.
Los destrobles psicosociaus que resultan « d’un desequilibri enter lo sistèma constituit per l’individu e lo son enviroament de tribalh » (definicion de l’ANACT). Las consequéncias d’aqueth desequilibri que son multiplas sus la santat fisica e psiquica.
La nocion de risques psicosociaus ne’s limita pas a la sola nocion d’estrès. Açò qu’englòba l’ensems de las fòrmas de mauestar d’origina psiquica (flaquèr, estrès, hurgada, estarida, etc.) avent entad origina, au mensh en part, l’enviroament professionau.
L’apreciacion deu risc psicosociau qu’ei empronta de subjectivitat. Que s’ageish d’ua reaccion (estat emocionau e psicologic) subjectiva (ligada au sentir d’un individu) per rapòrt a ua situacion o ua hèita dada. La reaccion qu’ei subjectiva pr’amor qu’ei lo frut de la percepcion d’un individu d’un desequilibri enter las constrentas impausadas e las ressorças disponiblas. Ua medisha hèita que pòt estar considerada hèra diferentament per mantun salariat. Lo sentir que pren ua fòrma individuau, mes la dimension collectiva deu sentir qu’ei essenciau a comprénguer entad analisar las encausas gessidas de las situacions de tribalh. Lavetz, los risques psicosociaus au tribalh que’s manifèstan de faiçon diferenciada au nivèu individuau, mes pr’aquò las lors encausas, los lors efèits e los mejans de tractament que seràn tractats collectivament en gran part.
L’estrès
Segon la definicion de l’Agéncia Europèa entà la Seguretat e la Santat au Tribalh : un estat d’estrès que susvien quan i a desequilibri enter la percepcion qu’ua persona a de las constrentas que l’impausa lo son enviroament e la percepcion qu’a de las soas ressorças pròpias entad i har cap. Ja que lo procèssus d’evaluacion de las constrentas e de las ressorças que sii d’ordi psicologic, los efèits de l’estrès que son shens que de natura psicologica. Qu’afècta tanben la santat fisica, lo benestar, e la proessa de la persona qui i ei sosmetuda.
La sofrença au tribalh
La sofrença qu’arrevesteish acpèctes psiquics, sociaus, e lhèu fisics. Que parlan de sofrença au tribalh quan i a ataca a la santat psicologica de l’individu.
Las violéncias au tribalh
Las violéncias que pòden estar extèrnas : agression exteriora provenguent d’ua practica, d’un pacient, d’un usatgèr, etc. Las violéncias que pòden estar intèrnas : que concerneishen los salariats enter eths, mantua combinason que son possiblas (enter dus collègas, un individu e un grop, dus grops, etc.) suu lor lòc de tribalh. La resultanta qu’ei de hicar en perilh la santat, la seguretat o lo benestar deu salariat.
Qu’ei important de notar los ligams de causalitat enter l’estrès e la violéncia : l’estrès que pòt estar la consequéncia d’ua violéncia e invèrsament que pòt engendrar ua violéncia, o ua sofrença.
La hurgada morau
Agís repetits qui an entad objècte o entad efèit ua desgradacion de las condicions de tribalh susceptibles de portar prejudici aus drets deu salariat e a la soa dignitat, d’alterar la soa santat fisica o mentau o de comprométer lo son avénguer professionau.
Aquera nocion que demora hèra subjectiva, çò qui la hè de mau discernir.
Las conduitas dependentas au tribalh
Las conduitas dependentas que son comportaments d’acostumança e de dependéncia, qui entrainan ua compulsion a prénguer ua substància de faiçon continuda o periodica : tobac, drògas, alcoòl, medicaments, etc. Aqueths comportaments que son sovent associats ad autes fenomèns.
L’estarida professionau
L’estarida professionau qu’ei un sindròme descrivut com « ua estarida fisica e emocionau, qui conduseish au desvolopament d’un imatge de si inadequata, d’actituds negativas au tribalh dab pèrda d’interès hens çò que realizan ». L’usadura professionau que compren quate estapas : estrambòrd, estagnacion, frustracion, apatia. Hens la soa fasi aguda, qu’ei coneishuda dab lo tèrmi d’estarida.
Segon los individus, las reaccions a l’estrès que pòden cambiar, çò qui’u hè tant de mau detectar.
La Valèria Toton