La Befana de Giovanni Pascoli

Giovanni_Pascoli

Guilhem

Giovanni Pascoli (1855-1912) qu’ei un poèta e un critic italian. Qu’ei considerat com lo poèta decadent màger de la literatura italiana. Los sons prumèrs poèmas que son simples. Qu’escrivó en italian de segur, e tanben en latin. Qu’estó premiat tretze còps au concors universau de poesia latina d’Amsterdam.

Aqueth tèxte qu’estó arrecuelhit peu Giovani Pascoli. La « Befana » qu’èra un personatge italian qui vienè visitar las gents après Nadau, per l’Epifania. Aqueth personatge que recompensava cada dròlle e cada drolleta d’un present o d’ua bonicaria. Mes, quan èran estats maishants o que n’avèn pas hèit las causas com cau, alavetz que’us deishava un tròç de carbon de bòi, un chic com l’Olentsero en País Basco.
Que’m soi arrevirat aqueth tèxte en occitan de Gasconha per Nadau de 2016, au cors d’ua passejada condada organizada per las Gavidairas-Devisairas de l’Ofici de Torisma de Baiona, dens los suberbaishs de las casamatas de la vila.

M. B

Que la podetz escotar en italian:

O que la podetz léger en gascon.

Que vien, que vien, la « Befana »,
Que vien de las montanhas au còr de la nueit.
Com es estadida ! Que s’i hèn adarron
Nèu, glaç e tramontana.
Que vien, que vien, la « Befana ».

Qu’a las mans en crotz suu peitrau
E la nèu qu’es lo son màntol
E lo glaç qu’es sus la soa supervèsta
E lo vent la soa votz.
Qu’a las mans en crotz suu peitrau.

E que s’aprèssa a tot doç
De la villà, de la casèra,
Tà espiar, tà escotar,
A bèths còps près, a bèths còps luenh.
A tot doç, a tot doç, a tot doç, a tot doç.

Qué çò que i a dens aquesta villà?
Ua leugèra trolhada.
Tot que s’estuja, tot qu’es negre.
Ua lutzeròta que passa e que lugarneja.
Qué çò que i a dens aquesta villà?

Qu’espia e qu’espia… Tres lheitòts
Dab tres ninòts qui hèn som-som, berogins,
Qu’espia e qu’espia : au cot deu larèr,
Que i a tres caucetas longas e finas.
Òc ! Tres caucetas e tres lheitòts…

La lutzeròta que lugarneja e que devara,
Los escalèrs que hronhagan.
La lutzeròta que lugarneja e que puja,
E las cortinas que perpitan.
Qui puja ? E qui devara?

Dab los sons presents la mamà qu’es devarada.
Que puja dab lo son sorríser.
La lutzeròta que la clareja la cara
Com un carelh de glèisa.
Dab los sons presents la mamà qu’es devarada.

La « Befana » a la frinèsta
Qu’enten e que ved, e que s’aluenha.
Que passa dab la tramontana,
Que passa per la carrèra màger,
Que tremola a cada pòrta, a cada frinèsta.

E çò que i a dens la casèra?
Un alet long e feble.
Quauqua beluga de huec
Que luseish enqüèra au larèr.
Mes e çò que i a dens la casèra?

Qu’espia e qu’espia… Tres palhassas
Dab tres ninòts qui hèn som-som, berogins.
Entre la brasa e los carbons
Que i a tres esclòps usatjats.
Òc ! Tres esclòps e tres palhassas…

E la mamà que velha e que hila,
Sospirant e saumucant,
E que s’arrevira de temps en temps.
Òc ! Aqueths tres esclòps de hiu…
E que velha e que plora, que plora e que hila.

La « Befana » que ved e qu’enten.
Que huei a la montanha, pr’amor qu’es l’aubeta.
E la mamà que plora enqüèra
Sus aqueths drollòts shens arren.
La « Befana » que ved e qu’enten.

La « Befana » que’s tien sus la montanha.
Çò que ved e çò qu’a vist:
D’aubuns qu’arriden, d’auts que ploran…
Qu’a los crums au temp,
Mentre que’s tien suu mont escosent.

Posted in

Laissez un commentaire

Vous devez être connectés afin de publier un commentaire.